10 năm sống ở Nhật – những điều người nước ngoài chỉ hiểu khi trải qua

Mười năm trước, tôi đặt chân đến Nhật Bản với một chiếc vali nhỏ và rất nhiều kỳ vọng. Trong suy nghĩ của tôi lúc đó, Nhật Bản là một đất nước hiện đại, có công nghệ tiên tiến, có những con người lịch sự và là nơi có nhiều cơ hội để thay đổi cuộc sống.

Nhưng sau 10 năm sống ở đây, tôi nhận ra rằng Nhật Bản không chỉ là những hình ảnh đẹp trên sách báo hay trên mạng. Nhật Bản thật sự là một đất nước mà chỉ những người đã từng sống, làm việc và trải qua từng ngày ở đây mới có thể hiểu được.

1. Ngày đầu tiên không khó bằng những ngày sau đó

Khi mới sang Nhật, điều khó nhất có lẽ là ngôn ngữ. Một câu nói đơn giản trong công việc cũng có thể khiến tôi mất nhiều thời gian để hiểu. Có những lúc người Nhật nói rất nhanh, tôi chỉ biết cười và gật đầu dù trong lòng chưa hiểu hết.

Nhưng điều khó hơn không phải là học tiếng Nhật.

Điều khó hơn là học cách sống của người Nhật.

Ở Nhật, bạn không chỉ học cách nói tiếng Nhật mà còn phải hiểu “空気を読む” – biết quan sát bầu không khí, biết lúc nào nên nói, lúc nào nên im lặng, biết suy nghĩ cho người khác trước khi hành động.

Đó là thứ mà sách giáo khoa không thể dạy được.

2. Người Nhật không lạnh lùng như vẻ bên ngoài

Khi mới đến Nhật, tôi từng nghĩ người Nhật rất khó gần. Họ ít thể hiện cảm xúc, không thường xuyên hỏi thăm như người Việt Nam.

Nhưng sau nhiều năm, tôi hiểu rằng cách thể hiện tình cảm của họ khác.

Một đồng nghiệp không nói nhiều nhưng âm thầm giúp bạn khi gặp khó khăn.

Một người hàng xóm không thân thiết nhưng vẫn cúi đầu chào bạn mỗi ngày.

Một người quản lý nghiêm khắc nhưng luôn quan tâm đến sự an toàn của nhân viên.

Ở Nhật, đôi khi sự quan tâm không nằm trong lời nói, mà nằm trong hành động nhỏ mỗi ngày.

3. Đi làm ở Nhật dạy tôi một bài học lớn

Trước khi sang Nhật, tôi nghĩ đi làm chỉ đơn giản là hoàn thành công việc và nhận lương.

Nhưng ở Nhật, tôi học được rằng thái độ làm việc cũng quan trọng không kém năng lực.

Một người chưa giỏi có thể được đánh giá cao nếu họ luôn cố gắng học hỏi.

Một người có kinh nghiệm nhưng thiếu trách nhiệm sẽ khó nhận được sự tin tưởng.

Tôi học được cách đúng giờ, cách chuẩn bị trước công việc, cách kiểm tra lại nhiều lần và quan trọng nhất là tinh thần “報連相” – báo cáo, liên lạc, trao đổi.

Những điều nhỏ đó đã thay đổi cách tôi làm việc.

4. Cô đơn là điều nhiều người nước ngoài từng trải qua

Có những đêm sau một ngày làm việc mệt mỏi, tôi ngồi trong căn phòng nhỏ và nhớ gia đình.

Ở quê nhà, chỉ cần bước ra ngoài là có người thân, bạn bè. Nhưng ở Nhật, đôi khi bạn phải tự mình giải quyết mọi chuyện.

Khi bị bệnh, khi gặp khó khăn trong công việc, khi có chuyện buồn… khoảng cách hàng nghìn cây số khiến mọi thứ trở nên khó khăn hơn.

Nhưng chính những lúc đó, tôi học được cách mạnh mẽ hơn.

Tôi học cách tự chăm sóc bản thân, tự đưa ra quyết định và chịu trách nhiệm với cuộc sống của mình.

5. Nhật Bản không chỉ có những điều tốt đẹp

Sau 10 năm, tôi cũng hiểu rằng Nhật Bản không phải thiên đường.

Có áp lực công việc.

Có những quy tắc đôi khi khiến người nước ngoài cảm thấy khó thích nghi.

Có những lúc cảm thấy mình luôn là người ngoài cuộc.

Nhưng mỗi đất nước đều có điểm mạnh và điểm yếu. Điều quan trọng là chúng ta học được gì từ nơi mình đang sống.

Nhật Bản cho tôi rất nhiều bài học về sự kỷ luật, trách nhiệm và cách tôn trọng người khác.

6. Điều thay đổi lớn nhất sau 10 năm

Điều thay đổi lớn nhất không phải là tôi kiếm được bao nhiêu tiền hay có bao nhiêu thứ.

Điều thay đổi lớn nhất là cách tôi nhìn cuộc sống.

Tôi không còn chỉ nhìn Nhật Bản như một nơi để làm việc.

Tôi nhìn đây là nơi tôi đã trưởng thành.

Nơi tôi từng gặp khó khăn.

Nơi tôi từng mắc sai lầm.

Nơi tôi học được cách đứng lên sau những thất bại.

Mười năm ở Nhật đã dạy tôi rằng:

Không có nơi nào là hoàn hảo. Nhưng nếu bạn biết cố gắng, biết thích nghi và biết trân trọng những điều nhỏ bé, bất kỳ nơi nào cũng có thể trở thành một phần quan trọng trong cuộc đời bạn.

Và với tôi, Nhật Bản mãi là một chương đặc biệt trong câu chuyện cuộc đời mình.